سی و پنجمین نشست از سلسله نشست‌های «عصرانه بهره‌وری» با موضوع «بهره‌وری و فرهنگ»، روز سه‌شنبه ۱۴ مهرماه با حضور جمعی از استادان، صاحب‌نظران و فعالان این حوزه برگزار شد.
در این نشست تخصصی، محققان و سخنرانان مدعو به بررسی نسبت میان مؤلفه‌های فرهنگی و ارتقای بهره‌وری در سطح سازمان‌ها و جامعه، چالش‌های حکمرانی فرهنگی و نقش فناوری‌های نوین در سرمایه انسانی پرداختند.
محورها و سخنرانی‌های اصلی نشست
۱. نقش فرهنگ، انضباط و تغییر واژگانی در بهره‌وری
در بخش نخست نشست، به جایگاه کلیدی و تعیین‌کننده عوامل معنوی، انسانی و فرهنگی در کارآمدی سازمان‌ها اشاره شد. با استناد به مطالعات تطبیقی بین‌المللی، نقش سه عامل «نظم و انضباط»، «کار و تلاش» و «آموزش» در جهش اقتصادی جوامع برجسته گردید.
در ادامه،با تحلیل مفاهیم پایه‌ای بهره‌وری، به جایگزینی و تبیین مفاهیمی چون «مولدیت» و «زایشگری» اشاره شد و سه عنصر «عاملیت انسان»، «بصیرت» و «خلاقیت» را از عوامل بنیادین در ارتقای بهره‌وری دانست و بر اهمیت آموزش مبتنی بر گفتگو، پرسشگری و کنکاش هدفمند تأکید شد.
۲. گذر از عصر مدرن به عصر شبکه‌ای و چالش‌های حکمرانی فرهنگی
در ادامه مباحث، ضرورت درک تحولات نسلی و تکنولوژیک مورد تأکید قرار گرفت. مطرح شد که جامعه از مناسبات و نهادهای دوره مدرن عبور کرده و وارد «عصر نظام‌های شبکه‌ای و فضای سایبری» شده است. در این شرایط، روش‌ها و ابزارهای سنتیِ مدیریت و هدایت فرهنگی دیگر پاسخگو نبوده و سیستم‌های فرهنگی نیازمند هوشمندی، ایجاد نیاز در جامعه (تشنه‌سازی به‌جای تزریق مستقیم) و بهره‌گیری از منطق فناوری‌های جدید و هوش مصنوعی هستند.
۳. سرمایه انسانی سرآمد و نقش ابرفناوری‌ها در بهره‌وری
در بخش دیگری از نشست، تحول در مفهوم سرمایه انسانی مورد بررسی قرار گرفت. بر اساس پژوهش‌های ارائه شده، تزویج «قابلیت، استعداد و مهارت» با «تسلط بر فناوری» منجر به پیدایش «سرمایه انسانی سرآمد» می‌شود. در این راستا، نقش چهار ابرفناوری کلیدی شامل:
اینترنت اشیا (IoT)
چاپ سه بعدی
رباتیک‌سازی فرایندها
هوش مصنوعی (AI)
در جهش بهره‌وری، سرعت‌بخشی به امور و ارزیابی عادلانه عملکردها تبیین شد. همچنین تأکید شد که با شکل‌گیری تعاملات چندبعدی و کوانتومی در فضای دیجیتال، بهره‌وری از تعریف سنتی (نسبت ساده داده به ستانده) فراتر رفته و به پدیده‌ای چندعاملی و بدون مرز تبدیل شده است.
جمع‌بندی و پرسش و پاسخ
در پایان نشست، حاضران و پژوهشگران به طرح دیدگاه‌ها و پرسش‌های خود درباره نحوه نهادینه‌سازی ارزش‌های فرهنگی در قوانین و عادت‌های روزمره، تأثیر مستقیم و غیرمستقیم متغیرهای فرهنگی، و لزوم تغییر نگاه حکمرانی از رویکردهای بازدارنده به رویکردهای تمهیدی و انگیزشی در مواجهه با فناوری‌ها و شبکه‌های اجتماعی پرداختند
